به گزارش فرانما با گذشت کمتر از ۴۸ ساعت از آغاز جام جهانی ۲۰۲۶، موجی از ویژهبرنامههای متعدد در شبکههای اجتماعی، پلتفرمهای نمایش خانگی، رسانههای ورزشی و حتی شبکههای فارسیزبان خارج از کشور آغاز شده است؛ وضعیتی که نشان میدهد انحصار تاریخی صداوسیما در پوشش رویدادهای بزرگ ورزشی عملاً پایان یافته است.
تنوع بیسابقه برنامهها؛ از تلویزیون تا پلتفرمها و شبکههای مستقل
در کنار چند برنامه رسمی صداوسیما، پلتفرمهای نمایش خانگی نیز ویژهبرنامههای اختصاصی خود را راهاندازی کردهاند. رسانههای ورزشی آنلاین، برنامههای مستقل و حتی شبکههای خارج از کشور نیز همزمان وارد رقابت شدهاند.
این تنوع گسترده باعث شده مخاطب امروز قدرت انتخابی بیسابقه داشته باشد؛ دیگر خبری از دوران «یک شبکه و یک برنامه» نیست.
رقابت شدید برای جذب مخاطب
برنامهسازان برای دیدهشدن، از روشهای مختلف استفاده میکنند:
- دعوت از ستارههای فوتبال جهان
- استفاده از مجریان شناختهشده یا جنجالی
- حضور سلبریتیهای شبکههای اجتماعی
- ایجاد بحثهای فوتبالی و چالشهای جذاب
این رقابت باعث شده بسیاری از برنامهها جذابتر از نمونههای صداوسیما باشند.
چالش بزرگ صداوسیما؛ مخاطب دیگر در اختیار نیست
اگرچه همه این برنامهها همچنان برای پخش مسابقات نیازمند مجوز صداوسیما هستند، اما واقعیت این است که تلویزیون دیگر مخاطب انحصاری ندارد. تلویزیون هنوز به دلیل رایگان بودن و کیفیت پایدار پخش مزیتهایی دارد، اما برآوردها نشان میدهد که پلتفرمها سهم قابلتوجهی از مخاطبان را جذب کردهاند.
صداوسیما اکنون باید برای حفظ مخاطبان باقیمانده بجنگد.
انتقاد رسانهها از ممیزیهای تلویزیون
روزنامه خراسان در یادداشتی هشدار داده بود که کجسلیقگی در ممیزی میتواند تجربه تماشای جام جهانی را مخدوش کند؛ از جمله نمایش تصاویر نامربوط هنگام شادی گل. این رسانه نوشت:
«جام جهانی بدون روایت درست، بخشی از شکوهش را از دست میدهد.»
بسیاری از رسانهها این هشدار را با تیتر «جام جهانی را زهرمان نکنید» بازنشر کردند.
مخاطب امروز آزاد است؛ انتخاب میکند و میرود
در شرایطی که مخاطب تنها با یک کلیک میتواند پلتفرم یا کانال را عوض کند، صداوسیما دیگر امکان تحمیل سبک پوشش خود را ندارد. دو بازی نخست جام جهانی نیز نشان داده که رویکرد تلویزیون تغییر چندانی نکرده و این مسئله میتواند به ریزش بیشتر مخاطبان منجر شود.
صداوسیما اکنون باید تصمیم بگیرد: ادامه مسیر گذشته یا پذیرش تغییر برای حفظ مخاطب؟
The End of IRIB’s Monopoly Over World Cup Coverage
According to Faranema, less than 48 hours into the 2026 World Cup, dozens of programs across social media, streaming platforms, sports websites and foreign Persian-language channels have launched their own coverage. This marks the end of IRIB’s long-standing monopoly, as audiences now enjoy unprecedented freedom of choice.
