به گزارش فرانما، نشست تخصصی «خوانش و کالبدشکافی متن» با محوریت اقتباس در فیلم کوتاه، عصر چهارشنبه ۲۹ مرداد ۱۴۰۴ در سالن سینما سوره اصفهان برگزار شد. در این رویداد، فیلم کوتاه «تونل» به کارگردانی احسان امینی و بر اساس داستانی از پیمان اسماعیلی برای نخستینبار نمایش داده شد. این اثر پیشتر تندیس بهترین فیلمنامه اقتباسی چهلویکمین جشنواره فیلم کوتاه تهران را دریافت کرده بود.
پیشزمینه و هدف نشست
هدف نشست، بررسی راهبردهای اقتباس در سینمای کوتاه بود. برنامه با پخش داستان کوتاه «تونل» با صدای نویسنده آغاز شد تا پیوند ادبیات و سینما بهصورت عینی دیده شود. پس از آن، نسخه فیلمنامه معرفی و روند اقتباس تشریح شد.
روند اقتباس «تونل»
احسان امینی توضیح داد که روایت را از سومشخص به اولشخص تغییر داده است. او پایانبندی تازهای نوشت تا با زبان سینما هماهنگ شود. نشانههای دهه هفتاد و هشتاد را به عناصر مفهومی و زیرمتنی تبدیل کرد و شخصیتها را بازآفرینی نمود. مسیر اقتباس با یادداشتهای پیدرپی و بازنویسیهای متعدد پیش رفت.
تحلیلهای نشست
مجتبی اسپنانی، انتخاب داستانی بدون شخصیت محوری و کنش افزاینده را جسورانه دانست. بهگفته او، تونل در متن «کاراکتری زنده» دارد و همین امر اقتباس را دشوار میکند. سید جواد میرهاشمی بر «آنتاگونیست پنهان» تأکید کرد: تونل بهمثابه فضای بلعنده، ترس و توهم، و تقدیر. این نیروها، اتمسفر داستان را شکل میدهند و موتور کشمکشاند.
لایه عاطفی و نمادها
امینی انگیزه اصلی خود را «فشار عاطفی» داستان عنوان کرد؛ تجربه عبور از تاریکی برای رسیدن به آرزوها. میرهاشمی با ارجاع به ایده «طلسم عاطفی»، تلفیق «هراس از ناشناخته» با «ترس از تنهایی و اشتیاق به بازگشت» را مؤثر دانست. نمادها چنین تفسیر شدند: تونل = تاریکی/زهدان/دهان جانور، پیکان سفید = مرگ، عود = عشق و خاطره هیوا، نور چراغقوه = جستوجوی حقیقت.
واکنش نویسنده و جمعبندی
پیمان اسماعیلی در یادداشتی گفت فیلم کوتاه «تونل» اثری خوب است؛ هرچند با تصویر ذهنی او تفاوت دارد. او بر محوریت «ترس و اضطراب» در روایت اصلی تأکید کرد. در پایان، اسپنانی امید داشت این سلسله نشستها ادامه یابد و اقتباس در سینمای کوتاه بیشتر دیده شود.
نکات کلیدی
- زمان و مکان: چهارشنبه ۲۹ مرداد ۱۴۰۴، سینما سوره اصفهان.
- اثر: اکران نخست فیلم کوتاه «تونل»؛ کارگردان: احسان امینی؛ بر اساس داستان پیمان اسماعیلی.
- جایزه: دریافت تندیس بهترین فیلمنامه اقتباسی از چهلویکمین جشنواره فیلم کوتاه تهران.
- محور بحث: اقتباس از داستانی با آنتاگونیست پنهان و بدون قهرمان محوری.
- نکته آموزشی: تغییر زاویه دید، بازآفرینی شخصیتها، و تبدیل نشانههای تاریخی به لایههای مفهومی.
From Story to Screen: The Bold Adaptation of “Tunnel” in Isfahan
Summary: On 29 Mordad 1404, Sooreh Cinema in Isfahan hosted a focused session on adaptation in short films. Ehsan Amini’s short “Tunnel,” adapted from a story by Peyman Esmaeili, premiered and sparked analysis of hidden antagonists, symbolic motifs, and practical steps in transforming prose into a cinematic first-person narrative.
