به گزارش فرانما، پنجاه‌وسومین نشست «شب‌های مستند» موزه سینمای ایران به نمایش و بررسی مستند «بچه عودلاجان» ساخته منوچهر مشیری و تهیه‌کنندگی سعید رشتیان اختصاص یافت. فیلمی که زندگی و زمانه حسین شاه‌حسینی را از زاویه نگاه فرزندانش روایت می‌کند.
این نشست شامگاه دوشنبه ۳۰ شهریور ۱۴۰۵ با حضور منوچهر مشیری و سعید رشتیان در سالن «فردوس» موزه سینمای ایران برگزار شد و فخرالدین سیدی اجرای آن را بر عهده داشت. این برنامه با همکاری انجمن تهیه‌کنندگان سینمای مستند و مرکز گسترش سینمای مستند، تجربی و پویانمایی برگزار شد.
روایتی خانوادگی از یک چهره تاریخی
«بچه عودلاجان» مستندی ۷۰ دقیقه‌ای و محصول ۱۴۰۴ است که به زندگی و زمانه حسین شاه‌حسینی می‌پردازد. شخصیتی که بخشی از تاریخ معاصر ایران با فعالیت‌های اجتماعی، سیاسی و ورزشی او پیوند خورده است.
منوچهر مشیری در این نشست گفت هدف سازندگان، ارائه صرفاً یک پرتره شخصی از شاه‌حسینی نبوده. بلکه تلاش کرده‌اند از خلال زندگی و خاطرات او، تصویری از بخشی از تاریخ معاصر ایران ارائه کنند.
با این حال، فیلم در مسیر شکل‌گیری نهایی خود به روایتی خانوادگی‌تر رسید. سعید رشتیان توضیح داد که سازندگان در نهایت تصمیم گرفتند روایت را به خانه و خانواده شاه‌حسینی محدود کنند و فیلم را از زاویه نگاه فرزندان او پیش ببرند.
به گفته رشتیان، سه شخصیت اصلی در این روایت حضور دارند و مخاطب از خلال خاطرات آنها بخشی از یک دوره طولانی زندگی پدرشان را مرور می‌کند.
پژوهش برای نزدیک شدن به یک شخصیت
رشتیان درباره منابع مورد استفاده در ساخت فیلم گفت گروه سازنده برای نزدیک شدن به شخصیت شاه‌حسینی از منابع مختلفی بهره برده است. مصاحبه هدی صابر با حسین شاه‌حسینی، کتاب «۷۰ سال پایداری» نوشته خود شاه‌حسینی و مجموعه‌ای از اسناد و گفت‌وگوهای پژوهشی از جمله این منابع بوده‌اند.
به گفته تهیه‌کننده، این منابع در کنار تحقیقات و گفت‌وگوهای دیگر به شکل‌گیری تصویری جامع‌تر از شخصیت و دوره زندگی شاه‌حسینی کمک کردند.
در جریان تولید نیز گفت‌وگوهایی با شماری از چهره‌های حوزه ورزش و همچنین اعضای خانواده و نزدیکان شاه‌حسینی انجام شد. اما همه این مواد در نسخه نهایی فیلم مورد استفاده قرار نگرفتند.
مشیری درباره این انتخاب توضیح داد که مرحله تدوین، زمان تصمیم‌گیری نهایی درباره ساختار روایت است. و فیلمساز باید از میان مواد گردآوری‌شده، بخش‌هایی را انتخاب کند که با ساختار نهایی اثر هماهنگ هستند.
او همچنین از آرش اسحاقی، تدوینگر و راوی مستند، به دلیل نقش مؤثرش در شکل‌گیری نسخه نهایی فیلم قدردانی کرد.
خانه‌ای به جای عودلاجان
یکی از عناصر مهم فیلم، خانه فعلی خانواده شاه‌حسینی در خیابان پلیس است.
رشتیان در نشست «شب‌های مستند» توضیح داد که خانواده شاه‌حسینی حدود سال ۱۳۶۳ به این خانه که پیش‌تر متعلق به خاندان امین‌الضرب بود، نقل مکان کردند.
بخش مهمی از زندگی حسین شاه‌حسینی به سال‌های حضور او در محله عودلاجان بازمی‌گردد؛ اما به گفته رشتیان، امروز نشانه‌های قابل‌ردیابی چندانی از حضور این خانواده در آن محله باقی نمانده است. از همین رو، خانه فعلی خانواده به یکی از عناصر اصلی برای نزدیک شدن فیلم به فضای شخصی و خانوادگی او تبدیل شد.
«بچه عودلاجان» در نهایت تلاش می‌کند به جای روایت مستقیم و کلاسیک یک زندگی‌نامه، تصویری از یک پدر و یک دوره تاریخی را از دریچه خاطرات فرزندانش ارائه کند؛ روایتی که زندگی خصوصی و حافظه خانوادگی را به بخشی از تاریخ معاصر پیوند می‌زند.
پنجاه‌وسومین نشست «شب‌های مستند» پس از نمایش فیلم و گفت‌وگو با عوامل آن به پایان رسید.
