به گزارش فرانما مهرداد اسکویی، مستندساز شناختهشده ایرانی، در مسیر سفر به جشنواره بینالمللی داکیوفست در کشور کوزوو، هنگام ترانزیت در فرودگاه تیرانا در آلبانی با برخوردی غیرمنتظره و توقیف پاسپورت مواجه شد؛ اتفاقی که او آن را «تلخ، عجیب و در عین حال آموزنده» توصیف کرده است.
اسکویی که این روزها با مستند «روباه و ماه صورتی» در جشنوارههای جهانی حضور پررنگی دارد، شرح کامل این تجربه را در اختیار رسانهها قرار داده است.
توقیف پاسپورت به دلیل «ایرانی بودن»
اسکویی در روایت خود توضیح داده که پس از ورود به فرودگاه تیرانا، پلیس گذرنامهاش را توقیف کرده و با لحنی تند اعلام کرده است که باید با همان پرواز به نیس فرانسه بازگردد. به گفته او، مأموران دلیل این رفتار را «ایرانی بودن» عنوان کردهاند و مدعی شدهاند که آلبانی مانند آمریکا ورود ایرانیان را ممنوع کرده است.
او نوشته است که یکی از افسران با لحنی تحقیرآمیز گفته: «از این به بعد خواستی بروی کوزوو مستقیم برو، پایات را به کشور ما نگذار. نمیخواهیم هیچ ایرانیای به اینجا بیاید.»
مداخله جشنواره و سفارت کوزوو
با وجود تلاشهای تیم جشنواره داکیوفست برای توضیح وضعیت و معرفی اسکویی بهعنوان مهمان رسمی، پلیس آلبانی حاضر به تغییر تصمیم نبود. در نهایت، با مداخله سفارت کوزوو و پیگیری مسئولان جشنواره، اجازه داده شد که اسکویی صبح روز بعد از طریق وین به کوزوو سفر کند.
تجربهای تلخ اما «ضروری» برای یک مستندساز
اسکویی در متن خود نوشته است که این تجربه را با وجود تلخیاش «لازم» میداند؛ زیرا مستندساز باید برخوردهای سخت، تبعیضآمیز و ناعادلانه را از نزدیک لمس کند تا بتواند درباره مهاجرت، مرزها، پناهجویان و بیعدالتیها فیلم بسازد.
او تأکید کرده است که رفتار پلیس آلبانی را نباید به مردم این کشور تعمیم داد و قصد دارد تاریخ آلبانی را بخواند تا شناخت بیشتری از این سرزمین پیدا کند.
دلتنگی برای ایران و تصمیم به بازگشت
اسکویی در ساعات طولانی انتظار در فرودگاه تیرانا نوشته است که دلتنگ ایران شده و تصمیم گرفته پس از پایان جشنوارهها به کشور بازگردد. او از ثریا اخلاقی، همکار و فیلمبردار مستند «روباه و ماه صورتی»، خواسته است که ادامه حضور در جشنوارههای فصل را برعهده بگیرد.
در نهایت، اسکویی به خبرنگار ایسنا گفته است که از طریق وین به کوزوو رسیده و ماه آینده به ایران بازخواهد گشت.
Iranian Filmmaker Mehrdad Oskouei Faces Passport Seizure in Albania En Route to Kosovo Festival
According to Faranema, acclaimed Iranian documentary filmmaker Mehrdad Oskouei faced an unexpected incident at Tirana Airport in Albania, where his passport was seized solely due to his nationality while traveling to the Dokufest festival in Kosovo.
Despite intervention from festival organizers and the Kosovo embassy, Albanian authorities insisted he return to France. Eventually, he was allowed to fly to Vienna and then to Kosovo the following morning.
Oskouei described the experience as painful yet essential for a documentary filmmaker, noting that such encounters deepen his understanding of migration, borders and discrimination — themes central to his recent works.
He has since reached Kosovo and plans to return to Iran next month.
